De Europese Commissie heeft haar werkprogramma voor 2026 voorgesteld, getiteld “Het onafhankelijkheidsmoment van Europa”. De plannen moeten de Europese Unie sterker, eenvoudiger en zelfstandiger maken. Het programma benoemt de uitdagingen rond veiligheid, democratie, economie, industrie en klimaatverandering. Het programma ligt in lijn met de politieke beleidslijnen 2024 – 2029 en de Staat van de Unie 2025 van voorzitter von der Leyen.
Focus op vereenvoudiging
Een kernonderdeel van het programma is het verminderen van administratieve lasten en regeldruk. In 2026 wil de Commissie de vereenvoudigingsagenda verder uitrollen: meer dan de helft van de geplande wetgevende initiatieven is gericht op minder papierwerk en snellere procedures.
Na het eerste overzichtsverslag over vereenvoudiging, uitvoering en handhaving, blijkt dat de voorgestelde pakketten en voorstellen een besparing van 8,6 miljard euro kunnen opleveren voor Europese bedrijven en burgers.
De vereenvoudiging raakt meerdere sectoren en industrieën, zoals de voedingsindustrie, farmacie, auto-industrie, en milieu -en energiesector.
Een sterker Europa, thuis en in de wereld
Het werkprogramma zet in op:
- Duurzame welvaart en concurrentievermogen: De Commissie versterkt de industriële basis van Europa met nieuwe wetgeving rond industriële versnelling en innovatie, waaronder vrij verkeer van kennis en innovatie. Er komt een centrum voor kritieke grondstoffen. Ze stimuleert de circulaire economie en wil tegen 2028 het volle potentieel van de eengemaakte markt benutten.
- Defensie en veiligheid: De Commissie bouwt voort op het Readiness 2030-kader om de Europese defensievermogens te versterken met een Europees drone-initiatief, sterkere buitengrenzen, betere grensoverschrijdende communicatiesystemen en actie tegen georganiseerde misdaad. Ook de uitvoering van het migratie- en asielpact blijft een prioriteit.
- Sociaal model en innovatie: De Commissie zet in op armoedebestrijding en betaalbare huisvesting in heel Europa. Ook focust ze op kwaliteitsvolle banen, sterkere arbeidsmobiliteit en een betere afstemming van vaardigheden.
- Levenskwaliteit – voedsel, water en natuur: De Commissie stelt een veehouderijstrategie voor en herziet de regels over oneerlijke handelspraktijken in de voedselketen om landbouwers beter te beschermen. Ze werkt aan verder aan klimaatbestendigheid en een Oceaanwet om beleid te versterken en biodiversiteit te beschermen.
- Democratie en rechtsstaat: Om de democratische waarden te beschermen, versterkt de Commissie de strijd tegen extremisme en desinformatie. Ook de strijd tegen fraude en consumentenbedrog wordt opgevoerd. Ze bekijken aandachtig naar kwesties rond jongeren en sociale media, en werkt aan nieuwe strategieën voor gendergelijkheid en de rechten van personen met een handicap.
- Wereldwijd engagement: De EU blijft Oekraïne financieel en militair steunen, en spant zich in voor de wederopbouw. Verdere integratie van Oekraïne en Moldavië zijn van belang. De Commissie stelt een strategie voor het Midden-Oosten voor, met steun voor de overgang in Syrië en Libanon. Tegelijk wordt de humanitaire hulp hervormd om sneller en doeltreffender te reageren op crisissen, en wordt het pact voor het Middellandse Zeegebied verder uitgerold.
Volgende stappen
De punten uit het werkprogramma worden gefinancierd uit het meerjarig financieel kader (MFK), de Europese langetermijnbegroting van bijna 2 biljoen euro. De Commissie roept het Parlement en de Raad daarom op snel overeenstemming te bereiken over dit kader. De komende maanden werkt de Commissie nauw samen met het Parlement en de Raad om de voorstellen om te zetten in concrete resultaten.
Achtergrond
Elk jaar stelt de Europese Commissie een werkprogramma vast met de acties voor het komende jaar. Daarin worden dus nieuwe initiatieven voorgesteld, maar ook bestaand beleid geëvalueerd en aangepast. Het werkprogramma is het resultaat van nauwe samenwerking met het Parlement, de lidstaten en Europese adviesorganen.
Meer informatie
Bijzonderheden
- Datum publicatie
- 21 oktober 2025
- Auteur
- Vertegenwoordiging in België