De afgelopen zes jaar is er veel vooruitgang geboekt om de toestand van de wateren in de EU te verbeteren. Desondanks blijven de watervoorraden onder zware druk staan. Zo nemen overstromingen en periodes van droogte toe. De kwaliteit van water verslechtert door vervuiling en klimaatverandering. Tegelijkertijd neemt de vraag naar water toe. Het is de belangrijkste hulpbron voor de productie van groene waterstof en het is in grote hoeveelheden nodig voor de productie van batterijen. Hetzelfde geldt voor datacentra die onze digitale economie voeden. En dat terwijl water schaarser wordt.
Er bestaat geen uniforme aanpak van waterbeheer. Daarom zijn de analyses in de drie verslagen van de Commissie — over de uitvoering van de waterwetgeving, over de uitvoering van de overstromingsrichtlijn en over de mariene wetgeving van de EU — van cruciaal belang: ze verstrekken essentiële informatie over de status van zoete en mariene wateren in de EU; ze identificeren problemen en oplossingen die al zijn toegepast. Zij bevatten tevens aanbevelingen op maat om verdere vooruitgang en duurzaam waterbeheer in heel Europa te bevorderen.
In België, net als elders, is de situatie niet eenvoudig
Slechts 27,4 % van de oppervlaktewateren heeft een goede ecologische toestand. Alle oppervlaktewateren en bijna de helft van de grondwaterlichamen bevinden zich in een slechte chemische toestand als gevolg van wijdverbreide verontreiniging door landbouw en industriële activiteiten. Bovendien vormt waterschaarste een toenemende en dringende bedreiging voor het grondwater.
Jessika Roswall, de eerste EU-commissaris bevoegd voor water, zegt hierover het volgende: “België moet de waterkwaliteit verbeteren, chemische verontreiniging aanpakken, de doelstellingen voor overstromingsbeheer en overstromingsrisicokaarten verbeteren en investeren in duidelijke klimaatoplossingen, waaronder oplossingen gebaseerd op de natuur, die in overeenstemming zijn met de EU-waterregels. Ik kijk ernaar uit om met België samen te werken om deze gezamenlijke doelstellingen te verwezenlijken. ”
De gegevens in de verslagen zullen dienen als basis voor het ontwerp van de toekomstige strategie voor waterveerkracht, die erop gericht is de meest dringende watergerelateerde uitdagingen in Europa aan te pakken.
Voornaamste aanbevelingen aan de lidstaten om het waterbeheer tegen 2027 te verbeteren:
- De naleving van de EU-waterwetgeving verbeteren door de grenswaarden voor verontreiniging, met name nutriëntenverontreiniging door de landbouw, in acht te nemen en ervoor te zorgen dat lozingen van afvalwater naar behoren worden aangepakt om het milieu en de menselijke gezondheid te beschermen;
- Zorgen voor voldoende middelen om financieringstekorten op te vullen en de doeltreffende uitvoering van waterbeheersmaatregelen te waarborgen;
- Aanvullende maatregelen nemen om aanhoudende milieuproblemen, zoals chemische verontreiniging, aan te pakken;
- Hergebruik van water bevorderen en de efficiëntie en circulariteit verhogen om overexploitatie van waterhoudende grondlagen te voorkomen, illegale onttrekking te bestrijden en droogte te beperken.
In het licht van de steeds frequentere en ernstigere overstromingen in Europa moeten de lidstaten hun plannings- en bestuurlijke capaciteit versterken en voldoende investeren in overstromingspreventie.
Water is een zaak van iedereen
De Europese Commissie lanceert ook een oproep voor input om belanghebbenden, het maatschappelijk middenveld en het grote publiek in staat te stellen hun meningen en standpunten te delen en zo bij te dragen aan de ontwikkeling van de toekomstige EU-strategie voor waterveerkracht.
Meer info
Bijzonderheden
- Datum publicatie
- 4 februari 2025
- Auteur
- Vertegenwoordiging in België